X
تبلیغات
اندیشه ها و افکار مولانا - پراکنده(در باره مولانا)

اندیشه ها و افکار مولانا

سیر و سلوک مولانا

بیا بیا که تویی جان جان سماع ...............................بیا که سرو روانی به بوستان سماع

هو اول و آخر یار

 

سخن از حضرت مولاناست و دیدم مطلبی در باره سماع نگذاشتم!!! البته مطلب

 

در باره ی سماع زیاده سعیم بر  این بود که در باره ی قوانین حاکم بر سماع دراویش

 

مولویه مطالبی بیاورم به لطف حق این کار انجام شد .و در ادامه اشعاری از حضرت

 

در باره ی سماع رو آوردم البته اشعار حضرت در باره ی سماع خیلی خیلی زیاد

 

هست ان شاء الله در پست های دیگر از این اشعار بیشتر میزارم. و در اخر هم

 

شعر بسیار پر معنی و پر محتوای از حضرت قرار دادم امید که مورد استفاده

 

دوستان قرار بگیره.

 

 

                                                                                      یا علی  

 

.....................................................................................................

 

توضیح تمام مراحل و نمادها در سماع دراویش مولویه در قونیه:

 

 

سماع در قونيه:

 

قوانين حاکم در سماع ولد :پس از وفات مولانا سماع با پاره ای از قوانين

 

و اصول پيوند يافت که واضع بيشتر اين قوانين سلطان ولد پسر مولانا بود

 

سماع با مدح پيامبر آغاز می گردد که در حقيقت مدح خداوند است پس

 

از نوای شيخ دراويش با دست هايشان زمين را لمس می کنند اين عمل

 

نشانهء ارادهء آنها به انسان کامل شدن است سپس دراويش به يکديگر

 

سلام می گوينداين سلام که با نگاه کردن به صورت و چشم های يکديگر

 

انجام می شود به مفهوم تکريم تجلی الهی موجود در انسان است  و در

 

ادامه گذاشتن پا بر نقاطی است که جای پای شيخ کاملی است که در

 

آن گام برداشته.بعد از آن در اين بخش شيخ و درويشان در مقابل جايگاه

 

رسمی درست هنگامی که که از مقابل آن عبور می کنند به يکديگر

 

تعظيم می نمايند اين جايگاه نماد مو لاناست و او نماد جوهر الهی است

 

و نقطه مقابل آن نماد جوهر انسان است خط فرضی اين دو انتها را به

 

هم می پيوندد که استوا ناميده می شود .سمت راست دايره نماد نزول

 

از ذات الهيست و سمت چپ دايره نماد عروج از ماهيت مادی به

 

الهيست. تعظيمی که توسط شيخ و دراويش در دو انتها انجام می شود

 

در واقع به منزله ی  تعظيم آنها هنگام عبور از يک دنيا به دنيای ديگر

 

است   مراسم سماع ولد به طور دقيق سه سفر را نشان می دهد.

 

درويش در سماع سه بار به دنبال شيخ می گردد و تمام اين مسير ها را

 

به اميد رسيدن به مرحله يقين به خدا طي می کند در ادامه مراسم

 

سماع و بر طبق قواعدی که بر اساس نظريات مولانا تدوين شده است

 

دراويش بايد ردای سياه خود را رو زمين بيندازند ردای سياه درويش

 

نشانگر دنيا و تعلقات دنيويست سپس سماع با بوسيدن دست شيخ به

 

نو بت توسط درويشان و بوسيدن کلاه نمدی درويشان توسط شيخ آغاز

 

می شود کلاه نمدی نشانهء عضويت در گروه درويشان مولوی است آنچه

 

شيخ می بوسد ذات و هويت درويش است .آنها دست هايشان را به

 

شکل ضربدر روی سينه خود قرار می دهند و اين نمادِ الف اولين حرف

 

الفبای عرب است و نماد عدد 1(توضيح :عدد حرف الف در دايره ابجدی

 

برابر با يک است)لباس سفيد زيرين مبين کفن نفس است  بعد از اين

 

مراسم درويشان به ترتيب  شروع به چرخيدن می کنند در حال چرخيدن

 

سماع زن پای چپ خود را روی زمين ثابت نگه می دارد و با پای راست به

 

دور آن می چرخد و با هر چرخش در سکوت ذکر الله را تکرار می کند

 

دراين سماع درويش نمی تواند قوانين عمومی سماع را زير پا بگذارد و

 

بايد بدون بر خورد با ساير درويشان وبدون بر هم زدن هماهنگی مراسم

 

بچرخد.

 

حفظ اين هماهنگی از وظايف سر گروه درويشان(سماع زن باشی)

 

است در هنگام سماع او با قدم زدن در بين درويشان مکان ها يی را که

 

بايد آنها سماع کنند را نشان می دهد و مانع از نزديک شدن بيش از حد

 

آنها به يکديگر می شود مراسم سماع ولد از 4 سلام تشکيل می شود و

 

بيانگر 4 مرحله ايست که در راستاي رسيدن به حقيقت از آنها گذر مي

 

شود .اولين سلام نماد کسب دانش در باره يا دگيری وظايف مذهبيست

 

(شريعت) دومين سلام نماد مرحله طريقت است سومين سلام مرحله

 

حقيقت است چهارمين سلام بيانگر معرفت است در پايان هر سلام

 

درويش ها به دسته های 2و 3 و 4 نفری تقسيم می شوند و با تکيه به

 

يکديگر به نقطه مرکزی که نماد مولاناست تعظيم می کنند در طول سه

 

سلام اول درويش ها هم به دور خود می چرخند  و هم به دور مکانی که

 

در آن می رقصند درسلام چهارم دراويش در همان جايی که هستند می

 

مانند و فقط به دور شيخ می چرخند سماع زن باشی اکنون همه را در

 

مدار بيرونی نگه می دارد و به کسی اجازه ورود به مدار داخلی را  نمی

 

دهد چون شيخ نيز به سلام چهارم می پيوندد نام اين قسمت سماع

 

مقام است و شيخ در مرکز استوا به سماع می پردازد آخرين مرحله با

 

رسيدن شيخ به جلو جايگاه پايان می پذيرد و آيه ای از قرآن خوانده می

 

شود و پس از قرائت آيه سر گروه درويشان شروع به خواندن  دعا می

 

کند و مراسم سماع به پايان می رسد و تمام دراويش و نوازندگان به

 

دنبال شيخ و پس از تعظيم در مقابل جايگاه مکان سماع راترک می کنند.

 

 

 

 

 

 

تحقیق و گردآوری:خاک پای مولانا

درج مطلب با ذکر منبع مجاز است

 

 

.................................................................................................

 

برخی از اشعار حضرت مولوی در باره سماع:

 

سماع آرام جان زندگانیست                         کسی داند که او را جان جانست

 

کسی خواهد که او بیدار گردد                          که او خفته میان بوستانست

 

ولیک آن کو به زندان خفته باشد                            اگر بیدار گردد در زیانست

 

 سماع آن جا بکن کان جا عروسییست             نه در ماتم که آن جای فغانست

 

کسی کو جوهر خود را ندیدهست             کسی کان ماه از چشمش نهانست

 

چنین کس را سماع و دف چه باید                  سماع از بهر وصل دلستان ست

 

کسانی را که روشان سوی قبلهست               سماع این جهان و آن جهانست

 

خصوصا حلقهای کاندر سماعند                        همیگردند و کعبه در میانست

 

اگر کان شکر خواهی همان جاست                 ور انگشت شکر خود رایگانست

 

           ___________________________________________________

 

سماع آمد هلا ای یار برجه                               مسابق باش و وقت کار برجه

 

هزاران بار خفتی همچو لنگ                                    مثال بادبان این بار برجه

 

ربسی خفتی تو مست از سرگرانی                     چو کردندت کنون بیدار برجه

  

هلا ای فکرت طیار برپر                                        تو نیز ای قالب سیار برجه

 

هلا صوفی چو ابن الوقت باشد                                گذر از پار و از پیرار برجه

 

به عشق اندرنگنجد شرم و ناموس                     رها کن شرم و استکبار برجه

 

وگر کاهل بود قوال عارف                                    بدو ده خرقه و دستار برجه

 

سماح آمد رباح از قول یزدان                          که عشقی به ز صد قنطار برجه

 

به عشق آنک فرشت گوهر آمد                               چو موج قلزم زخار برجه

 

چو زلفین ار فروسو میکشندت                       تو همچون جعد آن دلدار برجه

 

صلایی از خیال یار آمد                                     خیالانه تو هم ز اسرار برجه

 

بسی در غدر و حیلت برجهیدی                                یکی از عالم غدار برجه

 

بسی بهر قوافی برجهیدی                             خموشی گیر و بیگفتار برجه

 

          _____________________________________________________

 

سماع از بهر جان بیقرارست                        سبک برجه چه جای انتظارست

 

مشین این جا تو با اندیشه خویش                   اگر مردی برو آن جا که یارست

 

مگو باشد که او ما را نخواهد                      که مرد تشنه را با این چه کارست

 

که پروانه نیندیشد ز آتش                           که جان عشق را اندیشه عارست

 

چو مرد جنگ بانگ طبل بشنید                       در آن ساعت هزار اندر هزارست

 

شنیدی طبل برکش زود شمشیر                       که جان تو غلاف ذوالفقارست

 

بزن شمشیر و ملک عشق بستان                    که ملک عشق ملک پایدارست

 

حسین کربلایی آب بگذار                                      که آب امروز تیغ آبدارست

 

         ______________________________________________________

 

و این هم شعری بسیار پر محتوا:

 

خوی با ما کن و با بیخبران خوی مکن        دم هر ماده خری را چو خران بوی مکن

 

اول و آخر تو عشق ازل خواهد بود       چون زن فاحشه هر شب تو دگر شوی مکن

 

دل بنه بر هوسی که دل از آن برنکنی        شیرمردا دل خود را سگ هر کوی مکن

 

هم بدان سو که گه درد دوا می خواهی  وقف کن دیده و دل روی به هر سوی مکن

 

همچو اشتر بمدو جانب هر خاربنی             ترک این باغ و بهار و چمن و جوی مکن

 

هان که خاقان بنهاده است شهانه بزمی          ندر این مزبله از بهر خدا طوی مکن

 

میر چوگانی ما جانب میدان آمد           پی اسپش دل و جان را هله جز گوی مکن

 

روی را پاک بشو عیب بر آیینه منه               نقد خود را سره کن عیب ترازوی مکن

 

جز بر آن که لبت داد لب خود مگشا               جز سوی آنک تکت داد تکاپوی مکن

 

روی و مویی که بتان راست دروغین می دان     نامشان را تو قمرروی زره موی مکن

 

بر کلوخی است رخ و چشم و لب عاریتی   پیش بیچشم به جد شیوه ابروی مکن

 

قامت عشق صلا زد که سماع ابدی است      جز پی قامت او رقص و هیاهوی مکن

 

دم مزن ور بزنی زیر لب آهسته بزن       دم حجاب است یکی تو کن و صدتوی مکن

 

 

..............................................................................................................

 

یه مدتی حداکثر  ۱ ماه نیستم و نمی تونم آپ کنم و به وبلاگ برسم از همینجا و

 

پیشاپیش از همه معذرت می خوام ان شاءالله بتونم این نبود رو  در پست های بعدی

 

جبران کنم.

                                                                                          یا علی

 

 

 

+ نوشته شده در  85/12/27ساعت 13:16  توسط خاک پای مولانا  | 

عید غدیر بر همه مبارک

ای شاه شاهان جهان الله مولانا علی

 

 ای نور چشم عاشقان الله مولانا علی

 

  حمد است گفتن نام تو ای نور فرخ نام تو

 

   خورشید مه هندوی تو الله مولانا علی

 

    خورشید مشرق خخاوری در بندگی بسته کمر

 

     ماهت غلام نیک پی الله مولانا علی

 

      خورشید باشد ذره ای از خاکدان کوی تو

 

       دریا عمان شبنمی الله مولانا علی

 

        موسی عمران در غمت بنشسته بود درکوه تور

 

         داوود می خواندت زبور الله مولانا علی

 

          آدم که نورعالم است عیسی که پورمریم است

 

             در کوی عشقت در هم است الله مولانا علی

 

              داوود را چو آهن موم قدرت نوده کردگار

 

               زیرا به دل اقرار کرد الله مولانا علی

 

                آن نور چشم انبیا احمد که بد  بدر دجا

 

                 میگفت در قرب دنی الله مولانا علی

 

                  قاضی وشیخ محتسب داردبه دل بغض علی

 

                 هر سه شدند از دین بری الله مولانا علی

                

                 گر مقتدای جاهلی کردست در دین جاهلی

 

                 تو مقتدای کاملی الله مولانا علی

 

                شاهم علی مرتضی بعدش حسن نجم سما

 

               خوانم حسین کربلا الله مولانا علی

 

              آن آدم آل عبا علی زین العباد

 

             هم باقر و هم صادق گو الله مولانا علی

 

            موسی کاظم هفتمین باشد امام و راهنما

 

           گوید علی موسی الرضا الله مولانا علی

 

          سوی تقی آی و نقی در مهر او عهدی بخوان

 

         با عسکری رازی بگو الله مولانا علی

 

        مهدی سوار آخرین بر خصم بگشاید کمین

 

       خارج رود زیر زمین الله مولانا علی

 

       تخم خوارج در جهان ناچیز و نا پیدا شود

 

      آن شاه چون پیدا شود الله مولانا علی

 

     دیو و پری و اهرمن اولاد آدم مرد و زن

 

    دارند این سر در دهن الله مولانا علی

 

   اقرار کن اظهار کن مولای رومی این سخن

 

  هر لحظه سر من لدن الله مولانا علی

 

 ای شمس تبریزی بیا بر ما مکن جور و جفا

 

رخ را به مولانا نما الله مولانا علی

 

 

 

 

دیوان کبیر (دیوان شمس تبریزی)

 

  

 

 

+ نوشته شده در  85/10/17ساعت 10:20  توسط خاک پای مولانا  |